|
Voorgeschiedenis
56 Jaar geleden, in de zomer van ’52 begon in Cuba een jonge advocaat
met een handvol medestanders aan de uitbouw van een politieke beweging
en aan een clandestien legertje. Hij had geen financiële middelen
of politieke rugdekking. Amper een jaar later bestormden ze de tweede
grootste kazerne van het land. Het werd een complete mislukking. De
meeste strijdmakkers werden ter plaatse geëxecuteerd of verdwenen
achter de tralies. De situatie zag er hopeloos uit. Een normale reactie
zou geweest zijn om ermee te stoppen, maar zij zetten door. Na enkele
jaren kwamen ze vrij en gingen in ballingschap.
Vier jaar later
vertrokken zij uit Mexico met een klein jacht en een tachtigtal rebellen
om in de Sierra Maestra de gewapende strijd te beginnen. De landing
werd weer een compleet fiasco. De meeste rebellen werden gedood en ze
bleven uiteindelijk met een twintigtal onervaren en slecht bewapende
strijdmakkers over, verdwaald, zonder eten of munitie. De situatie was
uitzichtloos. Zij stonden tegenover het best bewapende leger van Latijns
Amerika, getraind en bewapend door de VS. Niemand gaf nog een cent voor
hun levens. Maar zij waren niet klein te krijgen en vanuit een uitzichtloze
positie wisten zij op nieuwjaar 1959 het tienduizend man sterke leger
van dictator Batista uit te schakelen. De revolutie was een feit.
Consolidatie
van de revolutie
Eens te meer dachten veel waarnemers dat Fidel en de zijnen het niet
lang zouden uitzingen. Zij waren onervaren en bovendien stonden zij
tegenover een niet te kloppen militaire supermacht. Toen zij aan landhervormingen
en nationalisatie van de economie begonnen – niet om het casinokapitalisme
te redden zoals vandaag, maar om het socialisme te installeren –
dachten de meeste mensen dat hun lot snel bezegeld zou zijn, zeker na
het instellen van een economische blokkade door de VS. Maar opnieuw
vergisten de pessimisten zich. Plaatselijk en landelijk organiseerde
de bevolking zich, ze namen de taken van de wegvluchtende élite
over en waren alert op aanvallen vanuit de VS en door contra’s
in eigen land.
Fidel en de zijnen
slaagden er in het socialisme uit te bouwen op de stoep van de machtige
VS en er na 50 jaar nog te staan. Dat toont dat het mogelijk is. Dat
niet het revolutionair optimisme misplaatst is, maar eerder het cynisme
en het pessimisme. Een betere wereld is mogelijk, kijk naar Cuba en
dat is een boodschap die vandaag, in het licht van de financiële
crisis meer dan ooit actueel is. Al in 2000 op de millenniumtop van
de Verenigde Naties voorspelde Fidel: “Er is een kolossale virtuele
economie gecreëerd, er is een enorme ballon opgeblazen die op een
dag zal uiteenspatten. Dat is niet te vermijden. Het zal een grote crisis
veroorzaken. Dat zal misschien er toe bijdragen om een nieuwe politieke
en economische wereldorde op te bouwen.” Wat toen werd afgedaan
als ideologische propaganda blijkt vandaag realiteit. Zoals de Cubanen
toen is het nu aan ons om de kans te grijpen om die betere wereld op
te bouwen nu het kapitalisme op zijn grondvesten wankelt.
Lenin op Cuba
Waarom is dat kleine
Cuba er in geslaagd om in die uiterst moeilijke en kwetsbare situatie
stand te houden? Daar zijn twee belangrijke redenen voor. Deze revolutie
steunt vooreerst op de bevolking. Fidel zegt daarover: “Als je
iemands revolutionair gehalte wil testen is het eerste wat je hem of
haar moet vragen of hij gelooft in het volk, in de massa’s. Het
is evident dat de steun van de bevolking een doorslaggevende factor
is.” Alle belangrijke beslissingen worden in Cuba pas genomen nadat
de bevolking uitvoerig is geraadpleegd. Dat was zo bij het uitroepen
van de grondwet en dat is zo voor studenten en arbeiders bij beleidsbeslissingen
in hun instelling of bedrijf. Dat is uniek in de wereld. Daarom steunt
de overgrote meerderheid van de bevolking de revolutie, ondanks de vaak
moeilijke omstandigheden, ondanks de jarenlange en massale vijandige
propaganda.
|
De mens centraal
De Cubaanse revolutie wordt als het ware gemaakt door de bevolking.
Maar – en dat is een tweede reden – ze wordt ook gemaakt vóór
de bevolking. Met vallen en opstaan hebben de Cubanen een maatschappij
uitgebouwd waar het welzijn van de mens centraal staat. Er zijn weinig
landen waar zoveel energie besteed wordt aan de zwakkeren: de gehandicapten,
de ouderen en de zieken. Maar de revolutie zorgt niet alleen voor de
eigen bevolking. Ik citeer Nelson Mandela: “Welk land kan een indrukwekkender
imago tonen dan Cuba in zijn relaties met Afrika? Hoeveel landen in
de wereld genieten van het werk van Cubaanse gezondheidswerkers? Welk
land heeft ooit Cuba’s hulp tevergeefs gevraagd? Hoeveel landen
die bedreigd worden door het imperialisme of strijden voor nationale
bevrijding konden rekenen op Cuba’s steun? Het was nooit voorgekomen
in de geschiedenis van Afrika dat een ander volk de wapens opnam om
ons te verdedigen.” Cubaanse vrijwilligers hebben militaire missies
uitgevoerd in 17 landen waaronder Vietnam, Algerije, Kongo en Angola
en steun verleend aan verschillende bevrijdingsbewegingen in Latijns
Amerika. Cuba zendt vandaag op zijn eentje meer dokters uit dan de Wereldgezondheid
Organisatie. Het kleine eiland heeft de laatste vijf jaar ruim vijf
miljoen mensen in Latijns Amerika het gezicht teruggeschonken in het
kader van ‘Operatie Mirakel’. Ignacio Ramonet, die een 100
uren durend interview maakte met Fidel zegt het zo: “Cuba is een
solidaire en medische supermacht”. Ook dat is revolutie, dat is
socialisme.
Het rampzalig
orkaanseizoen 2008
Vandaag heeft Cuba meer dan ooit zelf solidariteit nodig. Cuba is gewend
aan orkanen. Maar Gustav, Ike en Paloma hebben over het hele eiland
vernielingen aangericht. Zeventig procent van de oogst is vernield.
Een half miljoen huizen is zwaar beschadigd of verdwenen: dat is één
op zeven. Denk je eens in wat dit bij ons zou betekenen. De evacuatie
van de bevolking is telkens weer goed verlopen: Totaal waren er toch
nog 7 doden te betreuren. Er zijn geen epidemieën uitgebroken.
Er worden lange dagen gemaakt om alles te herstellen. Materiaal en voedsel
moeten geïmporteerd worden. Vanwege de VS-blokkade moeten die zaken
van ver komen en dat is kostbaar.
(in grote lijnen is de tekst overgenomen uit www.cubanismo.be, met dank
aan Katrien Demunck)
Dit lustrum van
de revolutie in Latijns Amerika gaat niet ongemerkt voorbij. Begin januari
2009 zijn er enkele feestelijke herdenkingen: één in Amsterdam
op 14 januari door de Bolivariaanse kring (inlichtingen bij: info@circulobolivariano.nl),
een in Utrecht op 21 januari in EMMA, ’s avonds (Inlichtingen bij:
corrie.van-dijk@planet.nl) en nog een in Bergen op Zoom op 24 januari.
Nieuwsbrief van het Solidariteitscomité CubaSol
Secretariaat: Enk 69 – 7621 EP - BORNE
joopzwart@planet.nl
Of: Keggedreef 15 – 3561 JP – UTRECHT
Opgave nieuwsbrief: corrie.van-dijk@planet.nl
Websites: www.cubadefend.nl
www.cubasol.nl
|